Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 282, 'Hâkim, bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir' hükmünü içermektedir. Bu ilke, hakimin bilirkişi raporuyla bağlı olup olmadığını nasıl düzenlemektedir?
HMK m. 282'de düzenlenen bu ilke, 'delillerin serbestçe değerlendirilmesi' prensibinin bir yansımasıdır ve hakimin bilirkişi raporuyla mutlak olarak bağlı olmadığını ifade eder. Hakim, bilirkişi raporunu bir takdiri delil olarak ele alır. Rapordaki teknik tespitleri ve bilimsel verileri dikkate alır, ancak raporun sonucuna uymak zorunda değildir. Hakim, raporu çelişkili, yetersiz veya dosyadaki diğer delillerle (tanık beyanları, belgeler vb.) uyumsuz bulursa, raporun aksine karar verebilir. Ancak bu durumda, rapordan neden ayrıldığını kararının gerekçesinde somut ve ikna edici bir şekilde açıklamak zorundadır. Dolayısıyla, rapor hakim için aydınlatıcı bir araçtır, ancak bağlayıcı bir karar değildir.