HMK m. 400 uyarınca delil tespiti istenebilmesi için 'hukuki yarar' şartının varlığı nasıl belirlenir? Kanun, hukuki yararın hangi durumlarda var sayılacağını öngörmüştür?
HMK m. 400 uyarınca delil tespiti istenebilmesi için hukuki yararın varlığı esastır. Hukuki yarar, talebin sahibinin hakkını elde edebilmesi veya muhtemel bir tehlikeden korunabilmesi için mahkeme kararına ihtiyaç duyması durumudur. HMK m. 400/2, bu genel kuralı somutlaştırarak hukuki yararın ne zaman var sayılacağına dair bir karine getirmiştir. Buna göre, 'delilin hemen tespit edilmemesi hâlinde kaybolacağı yahut ileri sürülmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı ihtimal dâhilinde bulunuyorsa' hukuki yarar var sayılır. Örneğin, bir inşaat hatası nedeniyle oluşan çatlakların, tamirat yapılmadan önce tespit edilmesi, delilin kaybolmasını önleyeceği için hukuki yarar vardır. Buna karşın, Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 2014/13730 E. sayılı kararında belirtildiği gibi, banka veya icra dosyası kayıtları gibi kaybolma veya zorlaşma ihtimali olmayan deliller için delil tespiti talebinde hukuki yarar bulunmamaktadır.