TBK m. 74, hukuk hakiminin ceza hakiminin kararıyla bağlı olmadığını düzenlerken, 'ceza hâkiminin kusurun değerlendirilmesine ve zararın belirlenmesine ilişkin kararı da, hukuk hâkimini bağlamaz' demektedir. Peki, ceza mahkemesinin kesinleşmiş kararıyla tespit ettiği 'maddi olgular' hukuk hakimini bağlar mı?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #98331

Evet, ceza mahkemesinin kesinleşmiş kararıyla tespit ettiği 'maddi olgular' kural olarak hukuk hakimini bağlar. Buna 'kesin hükmün maddi olgular yönünden bağlayıcılığı' denir. TBK m. 74'teki bağımsızlık ilkesi, 'kusurun değerlendirilmesi' ve 'zararın belirlenmesi' gibi hukuki niteleme ve takdir konularıyla sınırlıdır. Ancak, ceza mahkemesinin, bir fiilin işlenip işlenmediği, kim tarafından işlendiği, olayın nasıl meydana geldiği gibi somut 'maddi olgulara' ilişkin tespiti, kesinleştiği takdirde, hukuk mahkemesi için güçlü bir delil teşkil eder ve genellikle bağlayıcı kabul edilir. Örneğin, ceza mahkemesi, sanığın olay yerinde olmadığını kesin olarak tespit ederek beraat kararı vermişse, hukuk hakimi aynı failin olay yerinde olduğunu kabul ederek tazminata hükmedemez. Hukuk hakimi, bu maddi olgular ışığında, kendi hukuki kriterlerine göre (taksir, ihmal, illiyet bağı) kusuru ve zararı yeniden ve bağımsız olarak değerlendirir. (Kaynak: www.zulkufarslan.av.tr/tbk-borc-iliskisinin-kaynaklari/)