Bir idari işlemin iptali davasında, mahkemenin davanın süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin kararı, bir 'hüküm' müdür, yoksa bir 'usuli karar' mıdır? Bu nitelendirmenin, kararın kanun yollarına tabi olup olmaması açısından önemi nedir?

Bu karar, bir 'hüküm'dür. İYUK m. 15/1-b'de 'süre aşımı' nedeniyle davanın reddedileceği belirtilmiş ve bu ret kararı, CMK m. 223'teki ayrıma benzer şekilde, davanın esasını sona erdiren nihai bir karar olarak kabul edilmektedir. Her ne kadar davanın esasına (işlemin hukuka uygunluğuna) girilmese de, süre aşımı ret kararı, davacının o dava ile ileri sürdüğü hak arama talebini kesin olarak sonlandırdığı için bir 'hüküm' niteliğindedir. Bu nitelendirmenin kanun yolları açısından önemi büyüktür. Eğer bu bir ara karar veya basit bir usuli karar olsaydı, tek başına temyiz veya istinaf edilemez, ancak nihai kararla birlikte kanun yoluna taşınabilirdi. Ancak 'hüküm' niteliğinde olduğu için, bu karara karşı, kararın verildiği mahkemenin niteliğine göre, tek başına ve doğrudan kanun yollarına (istinaf/temyiz) başvurulabilir. Danıştay kararlarında da süre aşımından ret kararları, esastan ret kararları gibi temyiz incelemesine tabi tutulmaktadır. (Kaynak: barandogan.av.tr/blog/mevzuat/iyuk-madde-4..., Danıştay kararlarından çıkarım)