TBK m. 71'de düzenlenen 'tehlike sorumluluğu' hangi tür işletmeleri kapsar ve bu sorumluluğun temel mantığı nedir? Hukuk düzenince izin verilmiş bir faaliyetten zarar görenlerin 'uygun bir bedelle denkleştirme' istemesi ne anlama gelir?
Tehlike sorumluluğu, faaliyetinin doğası gereği, ne kadar özen gösterilirse gösterilsin, sıkça veya ağır zararlar doğurmaya elverişli olan, 'önemli ölçüde tehlike arzeden' işletmeleri kapsar. Nükleer santraller, tehlikeli kimyasal üreten fabrikalar, havai hatlar gibi işletmeler bu kapsama girer. Bu sorumluluğun temel mantığı, 'riziko (risk) teorisi'dir. Yani, bir faaliyetin tehlikesinden ve potansiyel kârından yararlanan kişinin, bu faaliyetin yarattığı kaçınılmaz zararların külfetine de katlanması gerektiği düşüncesidir. Bu, kusurdan bağımsız, mutlak bir sorumluluktur. 'Uygun bir bedelle denkleştirme' isteme hakkı ise, bu tür tehlikeli faaliyetlere kamu yararı nedeniyle hukuk düzenince izin verilmiş olsa bile, bu faaliyetten zarar gören kişilerin mağduriyetlerinin giderilmesi gerektiğini ifade eder. Bu, tam bir tazminat olmaktan çok, fedakarlığın denkleştirilmesi niteliğinde bir bedeldir. Toplumun yararı için yürütülen tehlikeli bir faaliyetin riskine katlanmak zorunda kalan bireylerin, bu özel ve ağır yüklerinin adil bir bedelle hafifletilmesi amaçlanır. (Kaynak: www.zulkufarslan.av.tr/tbk-borc-iliskisinin-kaynaklari/)