Genel işlem koşullarının içerik denetimi kapsamında, TBK m. 25'te yer alan 'dürüstlük kurallarına aykırı olarak, karşı tarafın aleyhine veya onun durumunu ağırlaştırıcı nitelikte hükümler konulamaz' hükmü ne anlama gelmektedir? Bu denetimin sonucu nedir?

TBK m. 25, genel işlem koşullarının içerik denetimini düzenleyen temel normdur. Bu hüküm, sözleşmenin kapsamına girmiş (yazılmamış sayılmayan) genel işlem koşullarının dahi, içeriklerinin adil olup olmadığının denetlenmesini sağlar. Denetim, 'dürüstlük kuralına aykırılık' kriterine göre yapılır. Bir genel işlem koşulu, kanunun düzenlediği hak ve borçlar dengesini, sözleşmenin niteliğiyle bağdaşmayacak şekilde ve makul olmayan bir biçimde, sözleşmeyi kabul eden zayıf tarafın aleyhine bozuyorsa, dürüstlük kuralına aykırı kabul edilir. Örneğin, tüketicinin tüm itiraz haklarından peşinen feragat ettiğine dair bir hüküm veya düzenleyenin sorumluluğunu tamamen ortadan kaldıran bir kayıt bu niteliktedir. Bu denetimin sonucu, söz konusu haksız şartın 'kesin hükümsüz' olmasıdır. Yani, o şart sözleşmenin bir parçası olmaktan çıkar, ancak sözleşmenin geri kalanı geçerliliğini korur (TBK m. 22). Bu denetim, sözleşme özgürlüğünün, zayıf tarafın korunması amacıyla sınırlandırıldığı en önemli alanlardan biridir. (Kaynak: www.zulkufarslan.av.tr/tbk-borc-iliskisinin-kaynaklari/)