5271 sayılı CMK'nın 12. ve 13. maddelerinde düzenlenen genel ve özel yetki kuralları, soruşturma aşamasındaki Cumhuriyet Savcılıkları arasındaki yetki uyuşmazlıklarının çözümünde doğrudan uygulanır mı? CMK m. 161/7'nin bu konudaki rolü nedir? Yetki uyuşmazlığını çözmeye yetkili merci kimdir?
Evet, CMK m. 12 ve 13'teki yetki kuralları, kovuşturma aşamasındaki mahkemeler için düzenlenmiş olsa da, soruşturma aşamasındaki Cumhuriyet Savcılıklarının yetkisinin belirlenmesinde de temel referans kaynağıdır. Kural olarak, suça ilişkin soruşturmayı, o suçun işlendiği yerdeki yetkili mahkemenin yargı çevresinde bulunan Cumhuriyet Başsavcılığı yürütür. Soruşturma aşamasında Cumhuriyet Savcılıkları arasında bir yetki uyuşmazlığı çıktığında, bu uyuşmazlığın çözüm mekanizmasını CMK m. 161/7 düzenler. Bu maddeye göre, bir Cumhuriyet savcısı, kendisine yetkisizlik kararıyla gelen bir dosyada kendisinin de yetkisiz olduğu kanaatindeyse, kendisi de bir yetkisizlik kararı verir (buna 'karşı yetkisizlik kararı' denir) ve oluşan bu 'olumsuz yetki uyuşmazlığını' çözmesi için dosyayı, yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesine en yakın ağır ceza mahkemesine gönderir. Bu ağır ceza mahkemesinin vereceği karar kesindir ve hangi savcılığın yetkili olduğunu belirler. Dolayısıyla, soruşturma aşamasındaki yetki uyuşmazlığını, Yargıtay veya bir başka üst mercii değil, kanunun özel olarak belirlediği 'en yakın ağır ceza mahkemesi' çözer. Bu, soruşturmanın hızla ilerlemesini sağlamak için getirilmiş pratik bir çözümdür.