Yargıtay 13. Hukuk Dairesi 2015/14342 E. sayılı kararında, karar başlığında davalı şirket unvanının yanlış yazılmasının, HMK m. 304 (eski m. 301) gereğince her zaman düzeltilebilecek bir maddi hata olduğu ve bu nedenle bozma sebebi yapılmadığı belirtilmiştir. Bu tür maddi hataların 'tavzih' (HMK m. 305) veya 'hükmün tashihi' (HMK m. 304) yoluyla düzeltilmesi arasındaki farkı ve Yargıtay'ın bu yaklaşımdaki usul ekonomisi prensibini açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #96719

HMK'da 'hükmün tashihi' (düzeltilmesi) ve 'hükmün tavzihi' (açıklanması) iki farklı kurumdur. Hükmün tashihi (HMK m. 304), hükümdeki açık yazı ve hesap hataları gibi maddi hataların düzeltilmesidir. Bu hatalar, tarafların kimliğinde, dava konusu miktar veya şeyde, hüküm fıkrasındaki rakam ve yazılardaki bariz yanlışlıkları kapsar. Yargıtay 13. Hukuk Dairesi'nin kararında belirttiği gibi davalı şirket unvanının yanlış yazılması, bu kapsamda bir maddi hatadır ve mahkemece re'sen veya talep üzerine her zaman düzeltilebilir. Tavzih (HMK m. 305) ise, hükmün yeterince açık olmaması, çelişkili fıkralar içermesi veya infazında tereddüt uyandırması halinde, hükmün anlamının açıklanması veya çelişkilerin giderilmesi için başvurulan bir yoldur. Tavzihin en önemli sınırı, hükmün kapsamını genişletememesi, değiştirememesi veya yeni bir hüküm sonucu doğuramamasıdır. Yargıtay'ın karar başlığındaki unvan yanlışlığını bozma sebebi yapmaması, usul ekonomisi ilkesinin bir gereğidir. Bu tür basit bir maddi hata için dosyanın bozulup yerel mahkemeye geri gönderilmesi, yargılamayı gereksiz yere uzatacaktır. HMK m. 304, bu tür hataların yerel mahkemede her zaman düzeltilmesine imkan tanıdığından, Yargıtay bu eksikliğin mahallinde giderilebileceğini belirterek esasa ilişkin diğer temyiz itirazlarını incelemeye devam etmiştir. Bu, yargılamanın hızlandırılması ve kaynakların verimli kullanılması amacına hizmet eden yerleşik bir uygulamadır.