Bir eser sözleşmesinde, eserde ortaya çıkan ayıbın giderilmesi (onarım), 'büyük masrafı gerektirmemek kaydıyla' istenebilir (TBK m. 475). Bu 'büyük masraf' kriteri nasıl belirlenir? Onarım masrafının, eserin ayıpsız değerini aşması durumunda bu kriter karşılanmış sayılır mı?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #95100

Evet, onarım masrafının eserin ayıpsız değerini aşması, 'büyük masraf' kriterinin karşılandığının en net göstergesidir. 'Büyük masraf' kriteri, bir orantılılık denetimidir. Bu denetimde, onarım için yapılacak masraf ile bu onarımın iş sahibine sağlayacağı fayda ve eserin ayıpsız değeri karşılaştırılır. Eğer onarım masrafı, ayıbın giderilmesiyle sağlanacak faydaya ve eserin toplam değerine kıyasla aşırı, orantısız ve ekonomik olarak mantıksız ise, 'büyük masraf' var kabul edilir. Bu durumda, iş sahibi yükleniciyi onarıma zorlayamaz; bunun yerine diğer seçimlik haklarını (bedel indirimi veya sözleşmeden dönme) kullanmak zorundadır. Örneğin, 100.000 TL değerindeki bir eserdeki 5.000 TL'lik bir ayıbın onarımı 50.000 TL masraf gerektiriyorsa, bu 'büyük masraf'tır. Yükleniciyi bu onarıma zorlamak, hem yüklenici için orantısız bir külfet yaratır hem de ekonomik akla aykırıdır. Bu kural, dürüstlük kuralının (TMK m. 2) bir yansımasıdır ve hakkın kötüye kullanılmasını önlemeyi amaçlar.