Eser sözleşmesinde (TBK m. 470) yüklenicinin, sözleşme ve eklerinde kararlaştırılan işlerin dışında 'fazla imalat' veya 'sözleşme dışı imalat' yapması durumunda, bu imalatların bedelini iş sahibinden hangi hukuki dayanağa göre talep edebilir? Bu talebin kabulü için hangi koşulların ispatlanması gerekir?

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2019/431 K. sayılı kararında belirtildiği üzere, yüklenicinin sözleşme dışı veya fazla imalat yapması halinde bu imalatların bedelini talep edebilmesinin hukuki dayanağı, TBK m. 526 vd. maddelerinde düzenlenen 'vekâletsiz iş görme' hükümleridir. Bu talebin kabul edilebilmesi için yüklenicinin şu koşulları ispatlaması gerekir: 1) Yapılan işin, sözleşme kapsamında kararlaştırılan işlerden olmadığını, yani 'sözleşme dışı' veya 'fazla imalat' olduğunu ispat etmelidir. 2) Bu imalatların iş sahibinin talimatıyla veya talimatı olmaksızın işin gereği olarak yapıldığını göstermelidir. 3) En önemlisi, yapılan bu fazla imalatların 'iş sahibi yararına' olduğunu ispatlamalıdır. Bu koşullar sağlandığında, mahkeme vekâletsiz iş görme hükümleri uyarınca, bu imalatların yapıldığı yıldaki mahalli piyasa rayiçlerine göre bedelini hesaplayarak yükleniciye ödenmesine karar verir (Y17HD-K.2019/431).