5275 sayılı Kanun'un Geçici 6. maddesi (Değişik:14/4/2020-7242/52 md.) ve Geçici 9. maddesindeki (Ek:14/4/2020-7242/53 md.) düzenlemeler, Covid-19 salgınının etkisiyle ceza infaz rejiminde (özellikle denetimli serbestlik ve açık kuruma ayrılma oranlarında) nasıl istisnai değişiklikler getirmiştir? Bu tür 'geçici' ve 'istisnai' kanuni düzenlemeler, ceza hukukunda temel hak ve özgürlükler ile kamu güvenliği arasındaki dengeyi nasıl etkilemektedir?
5275 sayılı Kanun'un Geçici 6. maddesi (Değişik:14/4/2020-7242/52 md.) ve Geçici 9. maddesi (Ek:14/4/2020-7242/53 md.), Covid-19 salgınının etkisiyle ceza infaz rejiminde önemli istisnai değişiklikler getirmiştir. Geçici 6. madde, 30/3/2020 tarihine kadar işlenen belirli suçlar (terör, örgüt, cinsel suçlar, kasten öldürme, uyuşturucu imal ve ticareti hariç) bakımından 105/A maddesindeki denetimli serbestlik süresini 'bir yıl'dan 'üç yıl'a çıkarmıştır (f.1). Ayrıca, sıfır-altı yaş grubu çocuğu bulunan kadın hükümlüler ile yetmiş yaşını bitirmiş hükümlüler için 'iki yıl'lık süreyi 'dört yıl'a yükseltmiş, ağır hastalık/engellilik/kocama nedeniyle hayatını yalnız idame ettiremeyen altmışbeş yaşını bitirmiş hükümlülerin koşullu salıverilme sürelerinin denetimli serbestlik ile infaz edilebileceğini belirtmiştir (f.2). Geçici 9. madde ise, 30/3/2020 tarihinden önceki eylemler nedeniyle verilen disiplin cezalarının iyi hâl kararı üzerine kaldırılması (f.1) ve belirli suçlar dışındaki hükümlülerin açık ceza infaz kurumlarına ayrılma sürelerinin kısaltılması (f.6) gibi düzenlemeler içermiştir. Bu 'geçici' ve 'istisnai' kanuni düzenlemeler, olağanüstü bir sağlık krizi durumunda kamu sağlığını koruma ve ceza infaz kurumlarındaki kalabalıklaşmayı azaltma gibi meşru amaçlarla, temel hak ve özgürlükler (sağlık hakkı, özgürlük hakkı) ile kamu güvenliği arasındaki dengeyi geçici olarak kamu sağlığı lehine genişletmiştir. Bu tür düzenlemeler, ceza infaz hukukunun statik olmayan, dinamik bir alan olduğunu ve toplumsal ihtiyaçlara göre esneklik gösterebildiğini ortaya koyar; ancak bu esnekliğin, kanunilik ve ölçülülük ilkeleri içinde kalması beklenir.