Bilirkişi raporunun hukuki niteliği nedir ve hakimi bağlar mı? Hakimin, bilirkişi raporunun aksine karar vermesi durumunda yerine getirmesi gereken yükümlülük nedir?

Bilirkişi raporu, HMK m.282'de belirtildiği üzere 'takdiri delil' niteliğindedir. Bu, raporun hakimi bağlamadığı anlamına gelir. Hakim, bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir. Hakimin uzmanlık gerektiren bir konuda bilirkişi görüşüne başvurması bir zorunluluk iken, o görüşe uyması bir zorunluluk değildir. Hakim, bilirkişi raporunu yetersiz, eksik, çelişkili veya dosyadaki diğer delillerle uyumsuz bulabilir. Bu durumda, bilirkişiden ek rapor isteyebilir, yeni bir bilirkişi heyeti görevlendirebilir veya raporun tamamen aksine bir karar verebilir. Ancak, Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre (örn: Yargıtay 3. HD, 2017/10485 E.), hakim bilirkişi raporunun aksine karar veriyorsa, bu kararın gerekçesini somut ve tatmin edici bir şekilde açıklamakla yükümlüdür. Gerekçesiz olarak raporun aksine karar verilmesi bozma sebebidir.