Elbirliği mülkiyeti ile paylı mülkiyet arasındaki temel farklar nelerdir? Özellikle ortakların payları, tasarruf yetkileri ve dava açma usulleri açısından karşılaştırınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #92563

Elbirliği mülkiyeti (iştirak halinde mülkiyet) ile paylı mülkiyet (müşterek mülkiyet) arasındaki temel farklar şunlardır: 1. **Paylar:** Paylı mülkiyette, her ortağın (paydaşın) mal üzerinde matematiksel olarak belirli (örn: 1/2, 1/4) ve soyut bir payı vardır (TMK m.688). Elbirliği mülkiyetinde ise ortakların belirlenmiş payları yoktur; her birinin hakkı, ortaklığa giren malların tamamına yaygındır (TMK m.701/2). 2. **Tasarruf Yetkisi:** Paylı mülkiyette her paydaş, diğerlerinden bağımsız olarak kendi payı üzerinde serbestçe tasarruf edebilir (satabilir, rehin verebilir vb.) (TMK m.688/3). Elbirliği mülkiyetinde ise kural olarak mal üzerinde tasarruf işlemi yapabilmek için tüm ortakların oybirliğiyle karar vermesi gerekir (TMK m.702/2). Ortaklık devam ettiği sürece tek bir ortak, payı üzerinde tasarrufta bulunamaz. 3. **Dava Açma Usulü:** Elbirliği mülkiyetinde, ortaklık mallarıyla ilgili davalarda (örn: tapu iptal tescil) ortaklar arasında 'zorunlu dava arkadaşlığı' bulunur ve davayı birlikte açmaları gerekir. Paylı mülkiyette ise, örneğin bir elatmanın önlenmesi davasını paydaşlardan biri tek başına kendi payı oranında değil, malın tamamı için açabilir (TMK m.693). Elbirliği mülkiyetinde dahi istisnai olarak, malın korunmasına yönelik davaları (örn: müdahalenin men'i) veya bölünebilir nitelikteki alacak davalarını (örn: ecrimisil) her ortak tek başına açabilir (TMK m.702/4).