Resmi evrakta sahtecilik suçunun manevi unsuru 'kast'tır. Sanığın, kullandığı belgenin sahte olduğunu 'bilmemesi' veya 'bilebilecek durumda olmaması' halinde ceza sorumluluğu ne olur? Bu durum, ceza hukukunun hangi temel ilkesiyle ilgilidir?

Sanığın, kullandığı belgenin sahte olduğunu bilmemesi veya makul bir dikkat ve özenle bilebilecek durumda olmaması halinde, suçun manevi unsuru olan 'kast' oluşmaz ve sanık bu suçtan dolayı cezalandırılamaz. Yani hakkında beraat kararı verilmesi gerekir. Bu durum, ceza hukukunun en temel ilkelerinden olan 'kusursuz ceza olmaz' (nulla poena sine culpa) ilkesiyle ve ceza sorumluluğunun şahsiliğiyle ilgilidir. Bir kişinin bir suçtan sorumlu tutulabilmesi için, fiili en azından 'kasten' (veya kanunda açıkça belirtilmişse taksirle) işlemiş olması gerekir. TCK m. 30/1, 'Fiilin icrası sırasında suçun kanuni tanımındaki maddi unsurları bilmeyen bir kimse, kasten hareket etmiş olmaz.' der. Resmi belgede sahtecilik suçunun maddi unsurlarından biri, belgenin 'sahte' olmasıdır. Fail, bu unsuru, yani belgenin sahteliğini bilmiyorsa, bu suçu işleme kastıyla hareket etmiş sayılmaz. Mahkeme, sanığın bu bilgisizliğinin veya hatasının, olayın koşullarına göre kaçınılmaz olup olmadığını değerlendirerek bir karar verir.