Bir tenkis davasında, mirasbırakanın yaptığı bağışın, davalının 'eğitim ve öğrenimini' tamamlaması için yapıldığı savunulması, tenkis hesabını nasıl etkiler? Bu tür bir kazandırmanın hukuki niteliği nedir?
Bu tür bir kazandırma, kural olarak tenkise tabi bir bağış olarak kabul edilmekle birlikte, belirli koşullarda 'mirasta denkleştirme' (iade) kurumuna tabi olabilir ve tenkis hesabını farklı şekilde etkiler. Medeni Kanun m. 669/2, 'Mirasbırakanın çeyiz veya kuruluş sermayesi vermek ya da bir malvarlığını devretmek veya borçtan kurtarmak ve benzerleri gibi karşılıksız kazandırmaları, aksi mirasbırakan tarafından açıkça belirtilmiş olmadıkça, denkleştirmeye tâbidir.' der. Bir mirasçıya yapılan ve onun ekonomik bağımsızlığını kurmasına yönelik olan (eğitim, iş kurma vb.) olağanın üzerindeki kazandırmalar, kural olarak denkleştirmeye tabidir. Denkleştirmeye tabi bir kazandırma, terekenin aktifine 'aynen veya değeri üzerinden' eklenir. Bu, terekeyi büyütür ve tüm mirasçıların paylarının bu büyümüş tereke üzerinden yeniden hesaplanmasını sağlar. Eğer bu denkleştirme sonucunda saklı paylar yine de ihlal ediliyorsa, aşan kısım tenkise tabi olur. Yani, bu tür bir savunma, işlemin niteliğini 'basit bir bağış' olmaktan çıkarıp, 'denkleştirmeye tabi bir kazandırma' haline getirebilir. Bu da, tenkis hesabının denkleştirme kuralları da dikkate alınarak daha karmaşık bir şekilde yapılmasını gerektirir.