Cumhuriyet savcısının bir şüpheli hakkında gözaltı kararı verebilmesi için CMK m. 91'de aranan iki kümülatif şart nedir? Bu şartların 'suçun işlendiğini düşündüren emarelerin varlığı' yerine 'suçun işlendiğini gösteren somut delillerin varlığı' şeklinde daha ağır bir kriterle düzenlenmesinin temel hak ve özgürlükler bağlamındaki önemini açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #90293

CMK m. 91'e göre, Cumhuriyet savcısının gözaltı kararı verebilmesi için iki şartın birlikte bulunması zorunludur: 1) Gözaltına almanın soruşturma yönünden zorunlu olması, 2) Kişinin bir suçu işlediği şüphesini gösteren somut delillerin varlığının bulunması. Bu şartlardan birinin yokluğu halinde gözaltı kararı verilemez. Kanun koyucunun, gözaltı gibi kişi özgürlüğünü doğrudan kısıtlayan ağır bir koruma tedbiri için 'düşündüren emare' gibi daha soyut bir şüphe seviyesini yeterli görmeyip, 'somut delillere dayalı şüphe' aramasının temel sebebi, Anayasa ve uluslararası sözleşmelerle güvence altına alınan kişi hürriyeti ve güvenliği hakkını (Anayasa m.19) keyfi müdahalelere karşı korumaktır. Somut delil şartı, gözaltı kararının sübjektif kanılara veya soyut ihtimallere değil, objektif ve doğrulanabilir verilere dayanmasını sağlayarak kişi özgürlüğüne yönelik müdahaleyi daha sıkı koşullara bağlar ve keyfiliği önler. (Kaynak: kadimhukuk.com.tr/makale/gozaltina-alma-sebepleri-suresi-itiraz/)