TCK m.184/1'de düzenlenen imar kirliliğine neden olma suçunun takibi şikayete bağlı mıdır? Görevli ve yetkili mahkeme neresidir? Bu suçun soruşturma ve kovuşturma usulünün genel özelliklerini açıklayınız.

Hayır, TCK m.184'te düzenlenen imar kirliliğine neden olma suçunun takibi **şikayete bağlı değildir**. Bu suç, topluma ve çevreye karşı işlenen suçlar arasında yer aldığı için, kamu düzenini ilgilendirir ve soruşturması **re'sen (kendiliğinden)** yapılır. **Soruşturma ve Kovuşturma Usulünün Genel Özellikleri:** 1. **Soruşturmanın Başlaması:** Cumhuriyet Başsavcılığı, bir ihbar, şikayet (örneğin komşu şikayeti) veya belediyenin yapı tatil tutanağı gibi başka bir suretle suçun işlendiği izlenimini veren bir hali öğrendiğinde, herhangi bir şikayetçinin varlığına veya şikayetinin devamına bakmaksızın soruşturmayı kendiliğinden başlatır. 2. **Görevli Mahkeme:** TCK m.184'te düzenlenen suçların yaptırımlarının üst sınırı dikkate alındığında, bu suçlara bakmakla görevli mahkeme **Asliye Ceza Mahkemesi**'dir. 3. **Yetkili Mahkeme:** Yetkili mahkeme, suçun işlendiği yer mahkemesidir. Yani, ruhsatsız veya ruhsata aykırı binanın, şantiyenin veya sınai tesisin **bulunduğu yerdeki** Asliye Ceza Mahkemesi yetkilidir. 4. **Zamanaşımı:** TCK m.184/1-2 için öngörülen cezanın üst sınırı 5 yıl olduğundan, TCK m.66/1-e uyarınca davanın olağan zamanaşımı süresi **8 yıldır**. Suçun işlendiği tarihten itibaren bu süre içinde dava açılmazsa veya açılan dava sonuçlandırılmazsa dava zamanaşımı nedeniyle düşer. 5. **Failin Kamu Görevlisi Olması:** Eğer fail bir kamu görevlisiyse ve suçu göreviyle bağlantılı olarak işlemişse, soruşturma için 4483 sayılı Kanun uyarınca yetkili merciden **soruşturma izni** alınması gerekir.