5271 sayılı CMK m.210/1 'Olayın delili, bir tanığın açıklamalarından ibaret ise, bu tanık duruşmada mutlaka dinlenir' hükmünü amirdir. Bir ceza davasında, sanık aleyhindeki tek delil, soruşturma aşamasında alınmış bir muhbir ifadesi ise ve bu muhbir duruşmada dinlenememişse, mahkemenin bu ifadeyi içeren tutanağı okuyarak mahkumiyet hükmü kurması mümkün müdür?

Hayır, mümkün değildir. Böyle bir durumda kurulan mahkumiyet hükmü, CMK'nın ve adil yargılanma hakkının temel ilkelerinin açık bir ihlali olur ve Yargıtay tarafından bozulur. Gerekçeleri şunlardır: 1. **CMK m. 210/1'in Açık Hükmü:** Kanun metni emredicidir ve yoruma kapalıdır. Eğer bir davada mahkumiyetin dayanağı sadece ve sadece bir tanığın beyanı ise, o tanığın duruşmada bizzat dinlenmesi, beyanlarının doğruluğunun ve güvenilirliğinin mahkeme tarafından doğrudan gözlemlenmesi mutlak bir zorunluluktur. Soruşturma aşamasında düzenlenmiş tutanağın okunması, bu zorunluluğu yerine getirmez. 2. **Delillerin Doğrudan Doğruyalığı (Vasıtasızlığı) İlkesi:** Hakim, kararını vereceği delillerle araya başka bir vasıta (tutanak, kolluk görevlisi vb.) girmeden, doğrudan temas kurmalıdır. Tanığın jestleri, mimikleri, ses tonu, beyanındaki tutarlılık gibi unsurlar, hakimin vicdani kanaatinin oluşmasında kritik rol oynar. Tutanak okumak bu imkanı ortadan kaldırır. 3. **Çelişmeli Yargılama ve Savunma Hakkı (Yüz Yüzelik):** Adil yargılanma hakkının en temel unsurlarından biri, sanığın aleyhindeki delilleri ve tanıkları sorgulama, onlara soru sorma ve beyanlarının güvenirliğini test etme hakkıdır (İHAS m. 6/3-d). Duruşmaya getirilmeyen bir tanığa karşı bu hakkın kullanılması imkansızdır. Mahkemenin, sanığın savunma hakkını bu şekilde kısıtlayarak mahkumiyet hükmü kurması düşünülemez. Nitekim, incelenen metinlerde yer alan Yargıtay 10. Ceza Dairesi'nin 23.11.2017 tarihli, 2016/2507 E. sayılı kararı da tam olarak bu durumu ele almış ve ihbarcı tanığın dinlenmeden, soruşturma ifadesiyle yetinilerek hüküm kurulmasını bozma nedeni saymıştır.