Ayrımcılık yasağı (İHAS m.14) ve din ve vicdan özgürlüğü (İHAS m.9) bağlamında İHAM, 'Cumhuriyetçi Eğitim ve Kültür Merkezi Vakfı/Türkiye' kararında, cemevlerinin elektrik faturalarından muaf tutulmamasını neden bir ihlal olarak görmüştür? Devletin bu farklı muameleyi haklı kılmak için sunduğu gerekçeler neden yetersiz bulunmuştur?

İHAM, bu kararda ihlal sonucuna varmıştır çünkü Devletin, benzer durumda olanlara (diğer ibadethaneler) sağladığı bir avantajdan, objektif ve makul bir gerekçe olmaksızın sadece bir inanç grubunu (Alevileri) mahrum bırakarak ayrımcılık yaptığına kanaat getirmiştir. İhlalin temel gerekçeleri şunlardır: 1. **Benzer Durumların Tespiti:** İHAM, bir yerin ibadethane olup olmadığına karar verirken resmi statüsüne değil, fiili işlevine bakmıştır. Cemevlerinin, Alevi inancının temel ibadetlerinin (cem törenleri) yapıldığı, cenaze hizmetlerinin sunulduğu ve ticari bir faaliyet yürütülmeyen mekanlar olduğunu, dolayısıyla işlevsel olarak cami, kilise ve sinagog gibi diğer dinlerin ibadet yerleriyle **benzer durumda** olduğunu tespit etmiştir. 2. **Farklı Muamelenin Varlığı:** Devlet, yasal düzenlemelerle cami, kilise ve sinagog gibi yerleri elektrik ücretinden muaf tutarken, onlarla benzer durumda olan cemevlerine bu muafiyeti tanımayarak din temelinde bir **farklı muamele** uygulamıştır. 3. **Objektif ve Makul Gerekçenin Yokluğu:** Devletin bu farklı muameleyi haklı kılmak için sunduğu 'cemevlerinin ibadethane sayılamayacağı' yönündeki ve Diyanet İşleri Başkanlığı'nın teolojik görüşüne dayanan gerekçesi, İHAM tarafından yetersiz bulunmuştur. Çünkü: * **Devletin Tarafsızlığı:** Laik bir devletin görevi, bir inanç mekanının 'ibadethane' olup olmadığına teolojik yorumlarla karar vermek değildir. Bu, devletin dinler karşısındaki tarafsızlık ve yansızlık ilkesiyle bağdaşmaz. * **İnançların Özerkliği:** Her inanç grubu, kendi ibadet yerini ve ibadet şeklini tanımlama hakkına sahiptir. Devletin bu özerk alana müdahale etmesi, din ve vicdan özgürlüğünün ihlalidir. Sonuç olarak İHAM, Devletin sunduğu gerekçelerin farklı muameleyi meşrulaştıracak 'objektif ve makul' bir temelden yoksun olduğuna ve bu durumun İHAS m.14 (ayrımcılık yasağı) ile bağlantılı olarak İHAS m.9'un (din ve vicdan özgürlüğü) ihlaline yol açtığına karar vermiştir.