İHAM'ın İmret/Türkiye kararında, Cumhuriyet savcısının asliye ceza mahkemesindeki duruşmalara katılmamasının 'objektif tarafsızlık' ilkesini ihlal ettiğine karar verilmiştir. Bu ihlal tespiti, o dönemde bu şekilde sonuçlanmış ve kesinleşmiş tüm yargılamalar için yeniden yargılama sebebi oluşturur mu? CMK m. 311/1-f hükmü bu bağlamda nasıl bir rol oynar?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #89073

Evet, İHAM'ın İmret/Türkiye kararında tespit ettiği bu ihlal, benzer durumdaki diğer kesinleşmiş yargılamalar için potansiyel bir yeniden yargılama sebebidir. Bu durumun hukuki dayanağı CMK m. 311/1-f hükmüdür. CMK m. 311/1-f'ye göre, 'Ceza hükmünün, İnsan Haklarını ve Ana Hürriyetleri Korumaya Dair Sözleşmenin veya eki protokollerin ihlâli suretiyle verildiğinin ve hükmün bu aykırılığa dayandığının, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kesinleşmiş kararıyla tespit edilmiş olması' halinde, hükümlü lehine yargılamanın yenilenmesi talep edilebilir. Bu bağlamda süreç şu şekilde işler: 1. **Benzer Durumdaki Hükümlüler:** 2011-2020 yılları arasında, asliye ceza mahkemesinde savcının katılmadığı ve hakimin re'sen delil toplayarak mahkumiyet kararı verdiği bir yargılama sonucunda cezası kesinleşen bir hükümlü, İmret/Türkiye kararını emsal göstererek Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuruda bulunabilir. 2. **AYM'nin İhlal Kararı:** AYM, İHAM'ın yerleşik içtihadı ve İmret/Türkiye kararı doğrultusunda, somut başvuruda da adil yargılanma hakkının (özellikle mahkemenin objektif tarafsızlığı ilkesinin) ihlal edildiğine karar verecektir. 3. **Yeniden Yargılama Talebi:** Hükümlü, AYM'nin bu ihlal kararını aldıktan sonra, kararın kendisine tebliğinden itibaren 1 yıl içinde, hükmü veren mahkemeye başvurarak yargılamanın yenilenmesini talep edebilir (CMK m. 311/2 ve 314). Dolayısıyla, İHAM'ın pilot karar niteliğindeki bu tespiti, tek başına tüm davaları otomatik olarak yeniden yargılamaya açmaz. Ancak, benzer durumdaki her bir hükümlüye, bireysel başvuru yoluyla alacağı bir ihlal kararı üzerinden yargılamanın yenilenmesini talep etme hakkı tanır. Bu, 'objektif tarafsızlık' ihlalinin yapısal bir sorun olduğunu ve adil bir yargılamanın temelden sakatlandığını gösterir.