TCK m.184/5'te düzenlenen etkin pişmanlık hükmü ile 3194 sayılı İmar Kanunu'na eklenen Geçici 16. madde uyarınca alınan 'yapı kayıt belgesi' arasındaki ilişki nedir? Hakkında imar kirliliği suçundan kamu davası açılmış bir kişinin, yargılama sırasında yapı kayıt belgesi alması davanın seyrini nasıl etkiler?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #89025

TCK m.184/5, özel bir etkin pişmanlık hali düzenleyerek, kişinin ruhsatsız ya da ruhsata aykırı yaptığı binayı 'imar planına ve ruhsatına uygun hale getirmesi' durumunda kamu davasının açılmayacağını, açılmışsa düşeceğini, mahkumiyet varsa bütün sonuçlarıyla ortadan kalkacağını hükme bağlamıştır. 3194 sayılı İmar Kanunu'na 7143 sayılı Kanun ile eklenen Geçici 16. madde ise belirli bir tarihten önce yapılmış imara aykırı yapılar için 'yapı kayıt belgesi' alınarak bu yapıların yasal hale getirilmesini sağlayan bir imar barışı düzenlemesidir. Bu iki düzenleme arasındaki ilişkiyi Yargıtay içtihatları şekillendirmiştir. Yargıtay'a göre, yapı kayıt belgesi alınması, TCK m.184/5'teki 'binayı imar planına ve ruhsatına uygun hale getirme' şartını sağlayan bir durum olarak kabul edilmektedir. Dolayısıyla, hakkında imar kirliliği suçundan (TCK m.184/1) kamu davası açılmış bir kişi, yargılama devam ederken suça konu yapı için geçerli bir yapı kayıt belgesi alır ve bunu mahkemeye sunarsa, mahkeme TCK m.184/5 ve CMK m.223/8 uyarınca davanın 'düşmesine' karar verecektir. (Bkz: Yargıtay 4. CD, 14.03.2024, E. 2024/1263). Bu belge, yapıyı hukuki olarak ruhsatlı bir yapı statüsüne yaklaştırdığı için etkin pişmanlık hükmünün uygulanmasına olanak tanımaktadır.