Danıştay 7. Dairesi'nin 2018/2342 sayılı kararına konu olan olayda, gümrük idaresine yapılan itirazın 30 gün içinde cevaplanmayarak zımnen reddedilmesi üzerine, idarenin bu zımni ret işlemine dava açılmadığı gerekçesiyle amme alacağını kesinleşmiş sayarak ödeme emri düzenlemesi neden hukuka aykırı bulunmuştur? Zımni ret müessesesinin amacı ve idarenin yükümlülüğü bu bağlamda nedir?

Danıştay, bu kararda idarenin ödeme emri düzenlemesini hukuka aykırı bulmuştur. Temel gerekçe, zımni ret müessesesinin amacının bireylerin hak arama özgürlüğünü korumak ve idarenin sessizliği karşısında yargı yolunu açmak olmasıdır. Bu müessese, idarenin kendi yükümlülüklerinden kaçması ve bunu vatandaş aleyhine bir araca dönüştürmesi için öngörülmemiştir. Olayda, 4458 sayılı Kanun'un 242. maddesi uyarınca idarenin, yapılan itiraza 30 gün içinde açık bir karar vererek tebliğ etme görevi bulunmaktadır. İdare, bu görevini yerine getirmek yerine, kendi hareketsizliğinden kaynaklanan zımni ret durumunu, davacının dava açma hakkını kullanmamasını fırsat bilerek alacağı kesinleştirmiş ve ödeme emri düzenlemiştir. Danıştay'a göre bu, hakkın kötüye kullanılmasıdır ve hakkaniyete aykırıdır. İdari itiraz başvurusu idarece açıkça karara bağlanmadığı sürece, kamu alacağı idari yönden kesinleşmiş sayılmaz. Zımni ret, birey lehine bir hak arama yolunu açan bir mekanizmadır, idareye alacağı kesinleştirme yetkisi veren bir durum değildir. (Kaynak: Danıştay 7D-Karar : 2018/2342; 4458 s.K. m. 242)