6306 sayılı Kentsel Dönüşüm Kanunu uyarınca, borçlanarak yeni bir konut edinen ancak 'dar gelirli veya yoksul' sayılmayan bir hak sahibi, borcunu ödeyememesi durumunda mülkiyet hakkını kaybeder mi? Kanunun dar gelirli olanlara tanıdığı 'oturma hakkı' güvencesinin, dar gelirli olmayanlar için geçerli olmamasının eşitlik ilkesi açısından bir değerlendirmesini yapınız.

Evet, mevcut düzenlemeye göre mülkiyet hakkını kaybetme riskiyle karşı karşıyadır. 6306 sayılı Kanun m. 6/3, sadece 775 sayılı Kanuna göre 'yoksul veya dar gelirli' olarak kabul edilen ve başka bir konutu olmayan hak sahiplerine, Başkanlık ile paylı mülkiyete konu yeni bağımsız bölüm üzerinde 'oturma hakkı' tanınacağını düzenlemiştir. Bu güvence, borcunu ödeyemeyen dar gelirli kişinin evsiz kalmasını önlemeyi amaçlar. Ancak kanun, 'dar gelirli veya yoksul' tanımına girmeyen ama yine de borcunu ödemekte zorlanan veya ödeyemeyen hak sahipleri için benzer bir güvence öngörmemiştir. Bu durum, eşitlik ilkesi (Anayasa m. 10) açısından sorunludur. Sosyal ve ekonomik duruma göre farklı muamele yapılması sosyal devlet ilkesi gereği mümkün olsa da, bu ayrımın ölçülü olması gerekir. Mülkiyet hakkı gibi temel bir hakkın kaybı söz konusu olduğunda, sadece belirli bir gelir grubuna güvence tanıyıp diğerlerini bu riskle baş başa bırakmak, hakkaniyete ve ölçülülük ilkesine aykırı olabilir. Devletin, borcunu ödeyemeyen tüm hak sahipleri için, mülkiyet hakkının özünü zedelemeyecek alternatif çözümler (örneğin, borcun yeniden yapılandırılması, daha küçük bir konut verilmesi vb.) sunma yönünde bir pozitif yükümlülüğü olduğu savunulabilir. Mevcut haliyle düzenleme, dar gelirli olmayan ancak ödeme güçlüğü çeken bir kesimi mülksüzleştirme riskiyle karşı karşıya bırakmaktadır.