Anayasa Mahkemesi'nin TMK m. 286'yı (soybağının reddi davası) iptal etmesinin ana gerekçesi nedir? Bu iptal kararı, hangi temel hakla ilişkilendirilmiştir?

Anayasa Mahkemesi'nin 26.07.2023 tarihli (E. 2023/37, K. 2023/140) iptal kararının ana gerekçesi, mevcut düzenlemenin 'anaya' soybağının reddi davası açma hakkı tanımamasıdır. Bu durum, 'özel hayata saygı gösterilmesini isteme hakkı' (Anayasa m. 20) bağlamında 'etkili başvuru hakkı'nın (Anayasa m. 40) ihlali olarak değerlendirilmiştir. Mahkemeye göre, çocuğun biyolojik babasının kocası olmadığını bilen ananın, bu durumu yargı mercileri önünde ileri sürerek babalık karinesini çürütme imkanından yoksun bırakılması, onun aile ve özel yaşamıyla ilgili temel bir konuda hak arama hürriyetini kısıtlamaktadır. Bu nedenle, sadece koca ve çocuğa tanınan bu hakkın anaya da tanınması gerektiği sonucuna varılarak hüküm iptal edilmiştir. 8. Yargı Paketi'nde de bu iptal kararına uygun olarak anaya dava açma hakkı tanınması teklif edilmiştir.