CMK ve HMK'daki hakimin reddi ve çekinmesiyle ilgili hükümlerin zabıt katipleri hakkında da uygulanacağı (CMK m. 32, HMK m. 45) öngörülmüştür. Bu düzenlemenin temel amacı nedir ve adil yargılanma hakkıyla ilişkisi nasıldır?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #86387

Bu düzenlemenin temel amacı, yargılamanın sadece hakim boyutunda değil, tüm süreciyle adil, tarafsız ve şeffaf bir şekilde yürütülmesini sağlamaktır. Zabıt katibi, duruşmada söylenenleri tutanağa geçiren, delilleri ve belgeleri muhafaza eden, yargılamanın 'hafızası' konumundaki bir adli görevlidir. Katibin, taraflardan birine karşı husumeti, dostluğu veya çıkar ilişkisi olması, tutanakların eksik veya yanlış tutulmasına, belgelerin kaybolmasına veya usulsüz işlemlere yol açabilir. Bu durum, doğrudan doğruya 'silahların eşitliği' ve 'adil yargılanma hakkı'nı zedeler. Kanun koyucu, yargılamanın sıhhatini ve tarafsızlığını bir bütün olarak ele almış ve sadece karar veren hakimin değil, yargılama sürecinin ayrılmaz bir parçası olan katibin de tarafsızlığını teminat altına almak için bu hükümleri öngörmüştür.