HMK m. 69'da düzenlenen fer'i müdahalenin etkisi, 'kesin hüküm' etkisinden hangi yönleriyle farklıdır?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #85289

Fer'i müdahalenin etkisi (müdahale şerhi), kesin hüküm etkisinden (HMK m. 303) önemli yönleriyle ayrılır: 1) **Kapsam:** Kesin hüküm sadece kararın hüküm fıkrasıyla sınırlıdır. Fer'i müdahalenin etkisi ise daha geniştir; hükmün dayandığı maddi ve hukuki unsurları da (gerekçeyi) kapsar. Yani müdahil, sonraki rücu davasında ilk davadaki gerekçenin yanlış olduğunu ileri süremez. 2) **Taraflar:** Kesin hüküm, davanın tarafları arasında geçerlidir. Fer'i müdahalenin etkisi ise sadece fer'i müdahil ile 'yanında katıldığı taraf' arasında söz konusudur; karşı tarafla arasında bir etki doğurmaz. 3) **Niteliği:** Kesin hüküm mutlak bir etkiye sahiptir ve re'sen dikkate alınır. Fer'i müdahalenin etkisi ise mutlak değildir; HMK m. 69/2'de sayılan istisnai hallerde (davaya geç katılması, savunma imkanlarının engellenmesi, tarafın ağır kusuru vb.) müdahil bu etkinin sonuçlarından kurtulabilir. Bu istisnalar, müdahilin davaya etki edebildiği ölçüde sorumlu olacağı prensibine dayanır. (HMK m. 69 Gerekçesi)