HMK m. 189/1, 'Taraflar, kanunda belirtilen süre ve usule uygun olarak ispat hakkına sahiptir.' demektedir. Bu 'ispat hakkı', Anayasa'da güvence altına alınan hangi temel hak ile doğrudan ilişkilidir?

HMK m. 189/1'de düzenlenen 'ispat hakkı', Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan 'hak arama hürriyeti' ve bu hürriyetin ayrılmaz bir parçası olan 'adil (dürüst) yargılanma hakkı' ile doğrudan ilişkilidir. Adil yargılanma hakkının en temel unsurlarından biri, tarafların iddia ve savunmalarını mahkeme önünde kanıtlama imkanına sahip olmalarıdır. İspat hakkı, tarafların kendi iddialarının doğruluğunu ve karşı tarafın iddialarının haksızlığını delillerle ortaya koyma yetkisini ifade eder. Bu hak olmaksızın, bir davayı kazanmak veya bir savunmayı kabul ettirmek mümkün olmazdı. Dolayısıyla ispat hakkı, mahkemeye erişim hakkının, hukuki dinlenilme hakkının ve silahların eşitliği ilkesinin somut bir görünümüdür ve adil yargılanma hakkının fiilen kullanılabilmesinin temel aracıdır.