Konut ve çatılı işyeri kiralarında, kiraya verenin, kiralananı 'gereksinim' nedeniyle tahliye etme hakkı (TBK m. 350/1), kimlerin ihtiyacı için kullanılabilir? Bu ihtiyacın niteliği nasıl olmalıdır ve ispatı konusunda Yargıtay'ın aradığı kriterler nelerdir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #84815

TBK m. 350/1'e göre kiraya veren, bu tahliye hakkını sadece belirli kişiler için kullanabilir. Bu kişiler sınırlı olarak sayılmıştır: kiralananı kendisi, eşi, altsoyu (çocukları, torunları), üstsoyu (annesi, babası, dedesi) veya kanun gereği bakmakla yükümlü olduğu diğer kişiler (örneğin, yoksul durumdaki kardeşi) için konut ya da işyeri gereksinimi sebebiyle kullanma zorunluluğu varsa. Bu ihtiyacın 'gerçek, samimi ve zorunlu' olması gerekir. Yargıtay'ın istikrarlı uygulamasına göre, ihtiyaç iddiası soyut ve göstermelik olmamalıdır. Örneğin, kiraya verenin aynı belediye sınırları içinde başka boş ve kullanıma elverişli bir taşınmazı varken ileri sürdüğü ihtiyaç iddiası samimi kabul edilmez. İhtiyacın dava süresince de devam etmesi gerekir. Kiraya veren, ihtiyacın gerçek, samimi ve zorunlu olduğunu tanık beyanları, kendi yaşam koşulları, ihtiyacı olan kişinin durumu (örneğin, çocuğunun evlenecek olması, başka şehirde okuyan çocuğunun geri dönmesi) gibi her türlü delille ispatlamakla yükümlüdür. Mahkeme bu konuda re'sen araştırma yapar.