HMK m. 189/3'te düzenlenen 'kanunun belirli delillerle ispatını emrettiği hususların başka delillerle ispat olunamayacağı' kuralı ile HMK m. 200'deki 'senetle ispat zorunluluğu' arasında nasıl bir ilişki vardır? Yıllık kira bedeli senetle ispat sınırının altında olan bir sözlü kira sözleşmesinin varlığı tanıkla ispatlanabilir mi?

İki hüküm arasında genel-özel norm ilişkisi vardır. HMK m. 189/3, genel bir ilkeyi, yani 'kesin delil' kuralını ortaya koyar. HMK m. 200 ise bu genel ilkenin en yaygın uygulama alanı olan 'senetle ispat zorunluluğu'nu özel olarak düzenler. Yani m. 200, m. 189/3'ün somut bir görünümüdür. HMK m. 200'e göre, bir hukuki işlemin (kira sözleşmesi gibi) değeri, kanunda belirtilen parasal sınırı aşıyorsa, varlığı ancak yazılı delille (senet) ispatlanabilir. Eğer bir sözlü kira sözleşmesinin yıllık kira bedeli, yapıldığı tarihteki senetle ispat sınırının altındaysa, bu kural uygulanmaz. Bu durumda, hukuki işlemin varlığı HMK'nın genel ispat kurallarına tabi olur ve tanık dahil her türlü delille ispatlanabilir. Dolayısıyla, evet, yıllık kira bedeli senetle ispat sınırının altında olan bir sözlü kira sözleşmesinin varlığı, karşı tarafın muvafakati olmasa bile tanık beyanlarıyla ispatlanabilir.