Yaşam hakkına müdahale eden bir olayda, ceza mahkemesinin fail hakkında verdiği mahkumiyet kararı, mağdur yakınlarının idari yargıda açtığı tam yargı davasında idare mahkemesini nasıl etkiler? AYM'nin Narin Kurt kararındaki olayda, ceza mahkemesi ve idare mahkemesinin aynı olaydaki 'kusur' değerlendirmeleri arasındaki farkın önemi nedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #84808

Ceza mahkemesinin kararı, özellikle fiilin hukuka aykırılığı ve failin kimliği gibi konularda, idare mahkemesini bağlayan 'maddi olgu' tespiti içerir (Borçlar Kanunu m. 74). Ancak, kusur ve illiyet bağının değerlendirilmesi açısından idare mahkemesinin kendi takdir yetkisi vardır. AYM'nin Narin Kurt kararındaki olayda bu fark açıkça görülmektedir. Ceza mahkemesi, polis memurunun eylemini 'hedef alınan şahsa isabet ettirememesi nedeniyle dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranış' olarak, yani 'basit taksir' olarak nitelendirmiş ve en alt sınırdan ceza vermiştir. İdare mahkemesi ise aynı olayı, memurun 'kullanmaması gereken silahı, tecrübesizliği nedeniyle korku ve paniğe kapılarak kusurlu şekilde kullanması' olarak değerlendirmiş ve 'idarenin tam kusurlu' olduğuna karar vermiştir. İdare mahkemesinin kusur değerlendirmesi, hizmetin işleyişi ve idarenin sorumluluğu açısından daha ağır bir tespittir. Bu fark, AYM'nin, ceza mahkemesinin verdiği cezanın olayın vahametiyle orantısız ve caydırıcı olmadığı yönündeki tespitini güçlendiren bir unsur olmuştur. Ceza mahkemesinin hafifletici kusur değerlendirmesine karşın, idare mahkemesinin tam kusur bulması, ceza yaptırımının yetersizliğini ortaya koymaktadır.