HMK m. 55, taraflardan birinin ölümü halinde davanın ertelenmesini düzenlerken, Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin 2016/20678 sayılı kararında belirtildiği gibi 'mirasçılara intikal etmeyen, tarafın ölümü ile konusuz kalan' davalarda bu kuralın uygulanmayacağı belirtilmiştir. Mirasçılara intikal etmeyen davalara örnekler vererek bu ayrımın hukuki temelini açıklayınız.

Bu ayrımın hukuki temeli, dava konusunun 'mameleki' (malvarlığına ilişkin) olup olmamasına dayanır. HMK m. 55, sadece ölen kişinin malvarlığı haklarını (alacak, borç, ayni haklar vb.) etkileyen davalar için geçerlidir. Çünkü bu hak ve borçlar, külli halefiyet ilkesi gereği mirasçılara intikal eder ve verilecek hüküm onların malvarlığını etkiler. 'Mirasçılara intikal etmeyen davalar' ise, şahsa sıkı sıkıya bağlı haklara ilişkin davalardır. Bu haklar, tarafın ölümüyle sona erer ve mirasçılara geçmez. Bu nedenle bu tür davalar, tarafın ölümüyle konusuz kalır ve HMK m. 55'in uygulanmasına, yani mirasçılar adına devam edilmesine gerek yoktur. Bu tür davalara örnekler: - Boşanma davası (ancak mirasçıların tazminat veya nafaka gibi malvarlığına ilişkin sonuçlar için devam etme hakkı saklıdır), - Babalık davası, - Kişilik haklarına saldırıdan kaynaklanan ve sadece manevi tazminat istenen davalar (eğer dava açıldıktan sonra mirasçılar tarafından devam ettirilebileceği kabul edilmemişse), - Bir dernek üyeliğinin tespiti davası. Bu davalarda, ölen tarafın mirasçılarının davayı takipte hukuki yararı kalmadığından, mahkeme davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verir veya davayı sonlandırır.