TCK madde 21'de düzenlenen 'kast' kavramı açısından, failin eyleminin 'bir suç işleme kararı' kapsamında birden fazla farklı suçun oluşmasına sebebiyet vermesi durumunda (fikri içtima), TCK madde 44'ün uygulanmasının temel prensibini ve 'dolandırıcılık' ile 'bozulmuş veya değiştirilmiş gıda veya ilaçların ticareti' suçları bağlamında Yargıtay 15. Ceza Dairesi'nin 2014/22919 E., 2017/7476 K. sayılı kararındaki karşı oy gerekçesini analiz ediniz.
TCK madde 21/1'e göre kast, suçun kanuni tanımındaki unsurların bilerek ve istenerek gerçekleştirilmesidir. TCK madde 44 ise 'fikri içtima' müessesesini düzenler: 'İşlediği bir fiil ile birden fazla farklı suçun oluşmasına sebebiyet veren kişi, bunlardan en ağır cezayı gerektiren suçtan dolayı cezalandırılır.' Bu hüküm, 'tek fiil, birden çok farklı suç, en ağır ceza' prensibini benimser. **Yargıtay 15. Ceza Dairesi Karşı Oy Gerekçesi (2014/22919 E., 2017/7476 K.):** Kararda, sanığın, '.... markasıyla damacana su sattığı, ancak hastaneye verilen suyun tadının farklı gelmesi üzerine yapılan incelemelerde gerçekte .... olmayıp sonradan doldurulan ve içeriği itibariyle de insan sağlığı için tehlikeli olabilecek suyu sattığının tespit edildiği' bir olay ele alınmıştır. Mahkeme, sanığı hem 'dolandırıcılık' (TCK 157/1) hem de 'bozulmuş veya değiştirilmiş gıda veya ilaçların ticareti' (TCK 186/1) suçlarından mahkum etmiştir. Karşı oy gerekçesi, bu kararın hatalı olduğunu savunmuştur: * **Tek Fiil İlkesi:** Karşı oy gerekçesine göre, sanığın eylemi kül halinde (bütün olarak) tek bir fiildir: '.... markasını pazarlamak üzere işyeri bulunan sanığın olay tarihinde suçtan zarar gören Hastane’ye .... markası basılı damacana su sattığı, suyun tadının farklı gelmesi üzerine yaptırılan incelemede gerçekte .... olmayıp sonradan doldurulan ve içeriği itibariyle de insan sağlığı açısından tehlikeli olabileceğinin belirtildiği anlaşılmaktadır.' Sanığın '.... yerine kendisinin su doldurması dışında ayrıca başka bir eyleminin bulunmadığı' vurgulanmıştır. * **Kast ve Fikri İçtima:** Karşı oy, sanığın kastının açıkça 'gerçekte .... olmayıp kendisinin doldurduğu damacana suyu satarak hileli davranışlarla bir kimseyi aldatıp, onun zararına kendine yarar sağlamak suretiyle dolandırıcılık suçunu işlemek olduğu'nu belirtmiştir. Ancak bu tek fiil sonucunda ayrıca TCK 186/1 maddesinin de ihlal edildiği kabul edilmiştir. TCK 44'teki fikri içtima kuralı gereğince, işlenen bir fiilin birden fazla suçun oluşmasına neden olması halinde en ağırından ceza verilmelidir. Dolandırıcılık suçunun cezası, bozulmuş veya değiştirilmiş gıda ticareti suçunun cezasından daha ağır olduğundan (genellikle), sanığın sadece dolandırıcılık suçundan cezalandırılması gerektiği savunulmuştur. Karşı oy gerekçesi, sanığın birden fazla suç tipini tek bir eylemle ihlal ettiği durumlarda, ceza adaletinin TCK 44 gereğince en ağır cezayı gerektiren suçtan tek bir ceza verilmesini gerektirdiğini, aksi halde sanığın çifte cezalandırılacağını vurgulamaktadır. Bu, failin kastının ve fiilinin hukuki niteliğinin doğru belirlenmesinin önemini gösterir.