TCK madde 109'daki 'kişiyi hürriyetinden yoksun kılma' suçunda, mağdurun ailesi tarafından (üstsoy, altsoy, eş) velayet hakkına dayanarak alıkonulması durumunda, bu suçun kanuni unsurlarının oluşup oluşmayacağını Yargıtay 14. Ceza Dairesi'nin 2015/6723 E., 2017/960 K. sayılı kararı bağlamında tartışınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #83080

TCK madde 109'da düzenlenen 'Kişiyi Hürriyetinden Yoksun Kılma Suçu', bir kimseyi hukuka aykırı olarak bir yere gitmek veya bir yerde kalmak hürriyetinden yoksun bırakmayı cezalandırır. Burada 'hukuka aykırı olarak' ibaresi, hukukun izin vermediği durumları ifade eder. Failin eylemini hukuka uygun bir sebeple gerçekleştirmesi halinde bu suç oluşmaz. **Velayet Hakkı ve Hürriyetten Yoksun Kılma:** Yargıtay 14. Ceza Dairesi'nin 2015/6723 E., 2017/960 K. sayılı kararı, bu konuya ilişkin önemli bir örnek teşkil eder. Kararda, resmi nikahlı eşiyle tartışan sanığın, eşinin 12 yaşındaki oğlu (mağdur) ile birlikte evden ayrılmak istemesi üzerine kapıyı kilitleyip gitmesine engel olması eylemi ele alınmıştır. Yargıtay, bu durumda 'sanığın, oğlu olan mağdurun gece evden gitmesine sahip olduğu velayet hakkına istinaden engel olması eyleminde mağdur yönünden üzerine atılı kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunun kanuni unsurları itibariyle oluşmadığı' sonucuna varmıştır. **Değerlendirme:** * **Velayet Hakkının Kapsamı:** Türk Medeni Kanunu'na göre, velayet hakkı, ana ve babanın çocuklarının şahıs ve malvarlıkları üzerindeki haklarını ve yükümlülüklerini kapsar. Bu hak, çocuğun eğitimi, bakımı, sağlığı ve güvenliği gibi konularda karar alma ve çocuğun yaşamını yönlendirme yetkisini içerir. Ebeveynler, velayet hakkı kapsamında çocuğun güvenliğini sağlamak ve onun menfaatlerini korumak amacıyla belirli durumlarda hareket özgürlüğünü sınırlayabilirler. * **Hukuka Uygunluk:** Kararda, sanığın velayet hakkına dayanarak çocuğunun gece evden gitmesini engellemesi, hukuka aykırılık unsurunu ortadan kaldıran bir 'hukuka uygunluk nedeni' olarak kabul edilmiştir. Ebeveynin, özellikle çocuğun yaşı ve olayın zamanı (gece vakti) göz önüne alındığında, çocuğun güvenliğini sağlamak için evden çıkmasını engellemesi, hukuken izin verilen bir eylem olarak değerlendirilmiştir. * **Suçun Oluşmaması:** Dolayısıyla, bu hukuka uygunluk nedeniyle, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunun 'hukuka aykırı olarak' işlenmesi şartı gerçekleşmemiş ve suçun kanuni unsurları oluşmamıştır. Bu karar, velayet hakkının sınırları içinde çocuğun hareket özgürlüğünün kısıtlanmasının, hukuka uygun bir davranış olduğunu ve bu durumda kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunun oluşmayacağını açıkça ortaya koymaktadır.