HMK m. 259/4, istinabe yoluyla dinlenecek tanığa hangi soruların sorulacağını 'davaya bakan hâkimin belirleyeceğini' düzenlemiştir. Bu düzenlemenin amacı nedir? Tarafların, istinabe olunan mahkemede tanığa soru sorma hakkı var mıdır ve bu haklarını nasıl kullanabilirler?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #81759

Bu düzenlemenin temel amacı, delillerin doğrudanlığı ilkesinin istisnası olan istinabe yönteminde, yargılamanın bütünlüğünü korumak ve uyuşmazlığın esasını en iyi bilen davaya bakan hakimin, soruşturmanın doğru yönde ilerlemesini sağlamasıdır. Davaya bakan hakim, davanın kilit noktalarını ve hangi hususların aydınlatılması gerektiğini bildiği için, istinabe talimatnamesine (istinabe evrakına) tanığa sorulmasını istediği soruları yazar. Bu, istinabe olunan hakime yol gösterir. HMK m. 259/4'ün devamında 'istinabe yolu ile dinlenilmesine karar verilen tanığın, nerede, hangi gün ve saatte dinleneceği hususu, talepleri hâlinde taraflara tebliğ edilir' hükmü yer almaktadır. Bu tebligatın amacı, taraflara veya vekillerine, istinabe duruşmasında hazır bulunma ve istinabe olunan hakim aracılığıyla (CMK'daki doğrudan soru sorma hakkından farklı olarak) tanığa soru sorma ve beyanlarına karşı diyeceklerini bildirme hakkını kullanma imkanı tanımaktır. Dolayısıyla tarafların soru sorma hakkı vardır, ancak bu hakkı istinabe duruşmasına katılarak kullanabilirler.