TCK m. 248'de düzenlenen etkin pişmanlık ile TCK m. 62'deki takdiri indirim nedenleri, aynı fiil için birlikte uygulanabilir mi? Örneğin, zimmet suçunda zararı gideren bir sanık, hem etkin pişmanlık indiriminden hem de bu davranışı 'fiilden sonraki olumlu davranış' olarak kabul edilerek takdiri indirimden yararlanabilir mi?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #81185

Bu konu, 'mükerrer değerlendirme yasağı' kapsamında dikkatle ele alınması gereken bir husustur. Kural olarak, aynı fiili durum, birden fazla indirim nedeninin temelini oluşturamaz. Ancak Yargıtay uygulamasında, bu kuralın istisnaları ve farklı yorumları mevcuttur. Genel yaklaşım şöyledir: 1) **Zararın Giderilmesi Olgusu:** Sanığın, mağdurun zararını gidermesi eylemi, TCK m. 248'de özel olarak düzenlenmiş bir etkin pişmanlık nedenidir. Bu eylem, öncelikle bu özel hüküm kapsamında değerlendirilir ve sanığa kanunda belirtilen oranda bir indirim yapılır. Aynı 'zararı giderme' eylemi, ikinci kez, TCK m. 62 kapsamında bir 'takdiri indirim' nedeni olarak kullanılamaz. Bu, açık bir mükerrer değerlendirme olur. 2) **Pişmanlığın Niteligi ve Davranışlar:** Ancak, takdiri indirimin konusu, sadece zararın giderilmesi değil, aynı zamanda failin 'fiilden sonraki ve yargılama sürecindeki' diğer tüm davranışlarıdır. Eğer sanık, zararı gidermenin yanı sıra, - Suçunu samimiyetle ikrar etmişse, - Yargılama boyunca mahkemeye saygılı davranmış, duruşma düzenini bozmamışsa, - Maddi gerçeğin ortaya çıkmasına yardımcı olmuşsa, - Mağdurdan içtenlikle özür dilemiş ve helallik istemişse, bu 'ek olumlu davranışlar', zararın giderilmesi olgusundan bağımsız olarak, TCK m. 62 kapsamında bir takdiri indirim nedeni olarak ayrıca değerlendirilebilir. Mahkemenin, TCK m. 62'yi uygularken gerekçesini, 'zararı giderdiği için' şeklinde değil, 'yargılama sürecinde gözlemlenen samimi pişmanlığı ve saygılı tutumu nedeniyle' gibi, etkin pişmanlıktan farklı bir olguya dayandırması gerekir. Bu şekilde, mükerrer değerlendirme yasağı ihlal edilmeden her iki indirim de uygulanabilir.