Eziyet suçunu (TCK m. 96) oluşturan fiillerden biri olan 'aç ve susuz bırakma', ne kadar sürdüğünde bu suçu oluşturur? Bu eylemin 'sistematiklik' unsuru nasıl tespit edilir?
Bu eylemin ne kadar sürmesi gerektiğine dair kanunda belirli bir saat veya gün sınırı yoktur. Değerlendirme, her somut olayın kendi koşullarına ve özellikle 'mağdurun durumuna' göre yapılır. Eylemin 'sistematiklik' unsuru ise, fiilin anlık bir unutkanlık veya ihmalden ziyade, bilinçli ve devamlı bir davranış kalıbı olmasından anlaşılır. Tespitte şu kriterler kullanılır: 1) **Süreklilik ve Tekrar:** Aç veya susuz bırakma eyleminin, bir defaya mahsus olmayıp, belirli bir zaman dilimine yayılarak (örneğin, günlerce veya haftalarca) tekrarlanması veya kesintisiz olarak sürdürülmesi gerekir. Örneğin, bir öğünü atlamak eziyet değilken, bir çocuğu veya yaşlıyı günlerce düzenli olarak yetersiz beslemek veya öğünlerini vermemek sistematik bir eylemdir. 2) **Mağdurun Savunmasızlığı:** Eylemin süresi, mağdurun yaşına, sağlık durumuna ve direncine göre değerlendirilir. Küçük bir bebeği veya yatağa bağımlı bir hastayı birkaç saat aç-susuz bırakmak, sağlıklı bir yetişkini aynı süre bırakmaktan çok daha ağır bir haksızlık içeriğine sahiptir ve daha kısa sürede eziyet suçunu oluşturabilir. 3) **Failin Kastı:** Failin bu eylemi, mağdura acı çektirmek, onu cezalandırmak veya aşağılamak amacıyla, bilinçli ve iradi bir şekilde yapması gerekir. Anlık bir unutkanlık veya yoksulluk gibi elde olmayan bir nedenle yemeğin gecikmesi, kast unsuru olmadığı için eziyet suçunu oluşturmaz. Sistematiklik, failin bu eylemi bir 'yöntem' olarak benimsediğini gösterir. Örneğin, 'uslu durmazsan yemek yok' tehdidinin sürekli olarak uygulanması, bu eylemin sistematik olduğunu ortaya koyar.