TCK m. 248'de düzenlenen etkin pişmanlık hükmü, zimmet suçunun tüm ortakları (fail, azmettiren, yardım eden) için uygulanabilir mi? Uygulanabilirse, zararın sadece bir ortak tarafından tamamen giderilmesi, diğer ortakların da bu indirimden yararlanmasını sağlar mı?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #81173

Evet, TCK m. 248'deki etkin pişmanlık hükmü, suçun tüm ortakları için uygulanabilir. Maddenin 1. fıkrasında açıkça, '...failin, azmettirenin veya yardım edenin bizzat pişmanlık göstererek mağdurun uğradığı zararı ... gidermesi halinde...' denilerek, iştirak halinde işlenen suçlarda her bir ortağın bu haktan yararlanabileceği belirtilmiştir. Zararın sadece bir ortak tarafından tamamen giderilmesi durumunda, diğer ortakların da bu indirimden yararlanıp yararlanamayacağı, 'iştirak halinde işlenen suçlarda etkin pişmanlığın sirayeti' meselesidir. Bu konuda ceza hukuku ilkeleri şunları gerektirir: 1) **Şahsi Nitelik:** Etkin pişmanlık, kural olarak 'şahsi' bir ceza indirim sebebidir. Yani, pişmanlık gösteren ve zararı gideren kişinin kendisi bu indirimden yararlanır. 2) **Zararın Giderilmesinin Objektif Sonucu:** Ancak, zararın giderilmesi, suçun yarattığı haksız sonucu ortadan kaldıran 'objektif' bir durumdur. Bir kez zarar giderildiğinde, diğer ortakların artık giderecekleri bir zarar kalmaz. Bu durumda, Yargıtay'ın yerleşik uygulamasına göre, ortaklardan birinin zararın tamamını gidermesi, 'objektif koşul' olan zararın giderilmesi şartını tüm ortaklar için gerçekleştirmiş olur. Dolayısıyla, pişmanlık göstermeyen veya zararı gidermeye katkıda bulunmayan diğer ortaklar da, TCK m. 248'deki indirimden yararlanır. Bu, suç ortakları arasında adaleti ve eşitliği sağlamayı amaçlayan bir yorumdur. Bir ortağın tüm zararı gidermesiyle suçun haksızlık içeriği tüm ortaklar açısından azaldığı için, indirimin de hepsine sirayet etmesi gerektiği kabul edilir. Ancak hakim, TCK m. 62'deki takdiri indirimi değerlendirirken, zararı bizzat gideren fail lehine, diğerlerine göre daha fazla bir takdir kullanabilir.