Bir sanık hakkında verilen HAGB (Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması) kararına karşı, mağdur veya katılanın itiraz hakkı var mıdır? Varsa, itiraz mercii, bu itirazı hangi yönlerden inceleyebilir?

Evet, mağdur veya katılanın (veya vekillerinin), sanık hakkında verilen HAGB kararına karşı itiraz hakkı vardır. HAGB, CMK m. 231'de düzenlenmiş olup, bu karara karşı, kararın tebliğinden itibaren 7 gün içinde, kararı veren mahkemeye bir dilekçe ile başvurularak 'itiraz' edilebilir. Mahkeme, dosyayı itirazı incelemeye yetkili olan merciye gönderir. İtiraz mercii, HAGB kararını sadece 'şekli' yönden, yani HAGB'nin kanuni şartlarının oluşup oluşmadığı açısından inceleyebilir. İtiraz merciinin inceleyebileceği hususlar şunlardır: - **Cezanın Miktarı:** Hükmolunan hapis cezasının 2 yıl veya daha az süreli olup olmadığı. - **Sanığın Geçmişi:** Sanığın daha önceden kasıtlı bir suçtan mahkumiyetinin bulunup bulunmadığı. - **Zararın Giderilmesi:** Mağdurun veya kamunun zararının tamamen giderilip giderilmediği. - **Sanığın Rızası:** Sanığın, HAGB'nin uygulanmasını kabul edip etmediği. - **Tekrar Suç İşlemeyeceği Kanaati:** Mahkemenin, sanığın kişilik özellikleri ve duruşmadaki tutumuna bakarak, tekrar suç işlemeyeceği yönündeki kanaatinin dosya ile uyumlu olup olmadığı. İtiraz mercii, davanın esasına (delil takdiri, suçun sübutu vb.) giremez. Sadece HAGB kurumunun objektif şartlarının varlığını denetler. Eğer şartların oluşmadığına (örneğin, zararın giderilmediğine veya sanığın sabıkalı olduğuna) kanaat getirirse, HAGB kararını kaldırarak dosyanın, esasa ilişkin bir hüküm (mahkumiyet, erteleme vb.) kurulması için ilk derece mahkemesine geri gönderilmesine karar verir.