İşçinin ihbar tazminatına hak kazanabilmesi için, iş sözleşmesinin işveren tarafından 'haksız' olarak feshedilmesi şart mıdır? İşverenin, İş Kanunu m. 18 kapsamında 'geçerli bir nedenle' (örneğin, işçinin yetersizliği) yaptığı fesihlerde, işçi ihbar tazminatı alabilir mi?
Evet, alabilir. İşçinin ihbar tazminatına hak kazanabilmesi için, feshin 'haksız' olması değil, İş Kanunu m. 25'te sayılan 'haklı nedenlere' (ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırılık gibi) dayanmaması yeterlidir. İşveren fesihleri üç kategoriye ayrılır: 1) **Haklı Nedenle Fesih (İş K. m. 25):** İşçinin ağır kusurlu olduğu (hırsızlık, işverene hakaret, devamsızlık vb.) durumlardır. Bu durumda işveren, sözleşmeyi derhal feshedebilir. İşçi ne kıdem ne de ihbar tazminatı alabilir. 2) **Geçerli Nedenle Fesih (İş K. m. 18):** İşçinin kusuru olmakla birlikte, bu kusurun haklı fesih kadar ağır olmadığı (performans düşüklüğü, sık sık hastalanma gibi) veya işletmesel nedenlerle (ekonomik kriz, yeniden yapılanma) yapılan fesihlerdir. Bu tür bir fesihte işveren, bildirim sürelerine uymak zorundadır. Eğer bildirim süresine uymazsa, 'ihbar tazminatı' ödemekle yükümlüdür. İşçi, en az 1 yıl kıdemi varsa, bu fesihte 'kıdem tazminatı' da alır. 3) **Haksız Fesih:** İşverenin, ne haklı ne de geçerli hiçbir nedene dayanmadan yaptığı fesihtir. Bu durumda işçi hem kıdem hem de ihbar tazminatına hak kazanır. Dolayısıyla, işverenin 'geçerli bir nedenle' yaptığı fesih, haklı bir neden olmadığı için, işverenin bildirim süresine uyma yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Bu süreye uymadığı takdirde, işçi ihbar tazminatına hak kazanır.