Anayasa Mahkemesi'nin Halil Akkaya (B. No: 2021/2754) kararında, sanığın ATM'den para çekme anına ilişkin MOBESE kayıtlarının getirtilmesi ve banka müşteri hizmetlerini aradığına dair ses kaydının istenmesi talepleri, neden 'ancak Devlet yardımıyla elde edilebilecek nitelikte' deliller olarak kabul edilmiştir? Bu nitelemenin, 'silahların eşitliği' ilkesi açısından doğurduğu sonuç nedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #81035

Bu delillerin 'ancak Devlet yardımıyla elde edilebilecek nitelikte' kabul edilmesinin nedeni, bir bireyin kendi imkanlarıyla bu tür delillere yasal olarak ulaşmasının fiilen ve hukuken imkansız olmasıdır. - **MOBESE Kayıtları:** Kamu güvenliği amacıyla tutulan MOBESE kayıtları, kişisel verilerin korunması ve özel hayatın gizliliği ilkeleri gereği, vatandaşların erişimine kapalıdır. Bu kayıtlara ancak mahkeme kararı veya savcılık talimatı gibi resmi bir taleple, yetkili kolluk birimleri tarafından ulaşılabilir. - **Banka Ses Kayıtları:** Bankalar, müşteri hizmetleri görüşmelerini kaydederler, ancak bu kayıtlar da hem bankanın ticari sırrı hem de müşteri gizliliği kapsamındadır. Bir müşteri, bankadan diğer müşterilerin veya kendi geçmiş görüşmelerinin ses kaydını talep ettiğinde, banka bu talebi genellikle gizlilik ve yasal zorunluluklar nedeniyle reddeder. Bu kayıtlara da ancak bir mahkeme müzekkeresi ile ulaşılabilir. Bu durumun 'silahların eşitliği' ilkesi açısından doğurduğu sonuç çok önemlidir: Savunma makamı (sanık), suçsuzluğunu ispatlayabilecek potansiyele sahip bu delillere ulaşmak için tamamen mahkemenin (devletin yargı organının) yardımına muhtaçtır. İddia makamı (savcılık) ise, soruşturma yetkisi sayesinde bu delillere daha kolay ulaşabilir. Bu doğal dengesizlik karşısında, mahkemenin, sanığın bu tür taleplerini makul bir gerekçe olmaksızın reddetmesi, savunma makamını tamamen çaresiz bırakır ve iddia makamı karşısında ezici bir dezavantaja sokar. AYM, bu nedenle, mahkemenin bu tür delil toplama taleplerini yerine getirmeyerek, başvurucuya 'kendisinin elde etme olanağı bulamadığı delilin aksini ortaya koyma hususunda makul imkanlar sunmadığını' ve dolayısıyla silahların eşitliği ilkesini ihlal ettiğini belirtmiştir.