HMK m. 329, kötü niyetle veya haksız dava açan taraf aleyhine, karşı tarafın vekiliyle anlaştığı vekalet ücretine hükmedilebileceğini belirtirken, 'Vekâlet ücretinin miktarı hakkında uyuşmazlık çıkması veya mahkemece miktarının fahiş bulunması hâlinde, bu miktar doğrudan mahkemece takdir olunur.' demektedir. Hakimin bu 'fahişlik' denetiminde kullanacağı objektif kriterler neler olabilir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #81025

Hakimin, HMK m. 329 kapsamında sunulan bir avukatlık ücret sözleşmesindeki miktarın 'fahiş' olup olmadığını denetlerken kullanacağı objektif kriterler şunlar olabilir: 1) **Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT):** AAÜT, yasal olarak alınması gereken en düşük ücreti belirler. Hakim, sözleşmedeki ücreti, aynı dava için tarifeye göre çıkacak olan maktu veya nispi vekalet ücretiyle kıyaslayabilir. Sözleşmedeki ücretin, tarife ücretinin makul olmayan ölçüde (örneğin onlarca kat) üzerinde olması, fahişliğin en önemli göstergesidir. 2) **Davanın Niteliği ve Zorluk Derecesi:** Davanın hukuki karmaşıklığı, gerektirdiği emek ve mesai, toplanması gereken delillerin çokluğu gibi unsurlar dikkate alınır. Basit ve standart bir alacak davası için istenen ücret ile karmaşık bir patent veya şirketler hukuku davası için istenen ücret farklı değerlendirilir. 3) **Harcanan Emek ve Mesai:** Avukatın dava için harcadığı zaman, hazırladığı dilekçelerin sayısı ve niteliği, katıldığı duruşma sayısı, yaptığı araştırmalar gibi somut emek unsurları da bir kriterdir. 4) **Davanın Değeri:** Davanın parasal değeri de bir ölçüttür. Çok düşük değerli bir davada, dava değerini aşan veya ona yakın bir vekalet ücreti kararlaştırılması fahiş kabul edilebilir. 5) **Piyasa Koşulları:** Hakimin, bulunduğu yerdeki genel avukatlık ücreti uygulamaları ve piyasa koşulları hakkındaki bilgisi ve tecrübesi de bu takdirde rol oynar. Hakim, bu kriterleri bir bütün olarak değerlendirerek, talep edilen ücretin davanın niteliği ve harcanan emekle orantısız olduğuna kanaat getirirse, miktarı hakkaniyete uygun bir seviyeye indirebilir.