Cinsel taciz suçunun 'hizmet ilişkisinin sağladığı kolaylıktan faydalanmak suretiyle' işlenmesi nitelikli hali (TCK m. 105/2-a), TCK m. 102 (Cinsel Saldırı) ve m. 103'te (Cinsel İstismar) yer alan 'hizmet ilişkisinin sağladığı nüfuz kötüye kullanılmak suretiyle' ifadesinden daha mı geniş kapsamlıdır? 'Kolaylıktan faydalanma' ile 'nüfuzu kötüye kullanma' arasındaki farkı, suçların yapısı açısından analiz ediniz.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #81004

Evet, doktrinde genel kabul gören görüşe göre, cinsel tacizdeki 'kolaylıktan faydalanma' ifadesi, cinsel saldırı/istismardaki 'nüfuzu kötüye kullanma' ifadesinden daha geniş kapsamlıdır. Bu fark, suçların yapısından ve kanun koyucunun bilinçli tercihinden kaynaklanmaktadır. 1) **Nüfuzu Kötüye Kullanma (m. 102, 103):** 'Nüfuz', bir kişi üzerindeki etki, güç ve otoriteyi ifade eder. Bu nitelikli halin oluşması için, failin sahip olduğu bu gücü (işverenlik, öğretmenlik vb.) mağduru cinsel saldırıya veya istismara boyun eğdirmek veya direncini kırmak için aktif bir şekilde 'kötüye kullanması' gerekir. Burada, nüfuzun, suçun icra hareketlerini gerçekleştirmede bir baskı aracı olarak kullanılması söz konusudur. Mağdur, bu nüfuz nedeniyle karşı koymaktan çekinebilir veya karşı koyması zorlaşabilir. 2) **Kolaylıktan Faydalanma (m. 105):** 'Kolaylık' ise daha geniş bir kavramdır. Failin, nüfuzunu aktif bir baskı aracı olarak kullanması şart değildir. Sadece hizmet veya aile ilişkisinin doğal olarak yarattığı ortamdan, yakınlıktan, güven ilişkisinden veya mağdurun daha savunmasız olmasından 'faydalanarak' cinsel taciz eylemini gerçekleştirmesi yeterlidir. Örneğin, bir işverenin, işçisiyle aynı odada çalışma veya seyahat etme 'kolaylığından' faydalanarak ona cinsel içerikli imalarda bulunması bu kapsama girer. Burada işveren, 'seni işten atarım' gibi bir nüfuz kullanmamış, sadece ilişkinin yarattığı fiili durumdan faydalanmıştır. Kısacası, 'nüfuzu kötüye kullanma' daha aktif ve zorlayıcı bir eylemi gerektirirken, 'kolaylıktan faydalanma' daha pasif ve durumdan istifade etme şeklinde gerçekleşebilir. Bu nedenle cinsel tacizdeki nitelikli halin uygulama alanı daha geniştir.