Bir ceza davasında, sanığın delil toplama talepleri mahkeme tarafından reddedilmiş ve bu durum AYM tarafından 'silahların eşitliği' ilkesinin ihlali olarak tespit edilmiştir. AYM'nin bu ihlal kararı, derece mahkemesi için davanın esası hakkında (sanığın beraat etmesi gerektiği gibi) bağlayıcı bir sonuç doğurur mu? 'Yeniden yargılama' kararının amacı ve kapsamı nedir?

Hayır, AYM'nin 'silahların eşitliği' ilkesinin ihlal edildiğine dair verdiği karar, derece mahkemesi için davanın esası hakkında (beraat, mahkumiyet gibi) bağlayıcı bir sonuç doğurmaz. AYM, bireysel başvuru kapsamında esasa ilişkin bir karar vermez, sadece adil yargılanma hakkının usuli güvencelerinin ihlal edilip edilmediğini tespit eder. 'Yeniden yargılama' kararının amacı ve kapsamı şunlardır: 1) **İhlalin Sonuçlarını Ortadan Kaldırmak:** Yeniden yargılamanın temel amacı, AYM tarafından tespit edilen hak ihlalini ve bu ihlalin yarattığı olumsuz sonuçları gidermektir. 2) **Usuli Eksikliği Gidermek:** Derece mahkemesi, yeniden yargılama sürecinde, AYM'nin ihlal kararına neden olan usuli eksikliği gidermekle yükümlüdür. Örneğin, AYM, 'sanığın delil toplama talebi haksızca reddedildi' demişse, mahkeme bu kez o delili toplamalı veya reddedecekse bunu AYM'nin belirttiği ilkelere uygun, somut ve yeterli bir gerekçeyle yapmalıdır. 3) **Yeniden Değerlendirme ve Karar:** Mahkeme, ihlale neden olan eksikliği giderdikten (örneğin, talep edilen delili topladıktan) sonra, dosyadaki tüm delilleri (yeni toplanan delil dahil) bir bütün olarak yeniden değerlendirir ve bu yeni duruma göre esasa ilişkin (mahkumiyet, beraat, ceza verilmesine yer olmadığı vb.) yeni bir karar verir. Bu yeni karar, önceki kararla aynı da olabilir, farklı da olabilir. Önemli olan, kararın ihlal giderildikten sonra verilmiş olmasıdır. Kısacası, AYM 'nasıl karar vereceğini' değil, 'nasıl yargılama yapması gerektiğini' derece mahkemesine söyler.