7258 sayılı Kanun'un 5. maddesi, yasa dışı bahis oynatanlar, yer sağlayanlar, para nakline aracılık edenler ve teşvik edenler için hapis ve adli para cezası öngörürken, (d) bendinde bahis 'oynayanlar' için sadece idari para cezası öngörmüştür. Kanun koyucunun bu ayrımı yapmasının ceza siyaseti açısından gerekçesi ne olabilir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #80966

Kanun koyucunun bu ayrımı yapmasının temelinde, ceza hukukunun 'suça iştirak' ve 'orantılılık' ilkeleri ile ceza siyaseti tercihleri yatmaktadır. Gerekçe şu şekilde açıklanabilir: 1) **Suçun Organizasyonundaki Rol:** Bahis oynatanlar, yer sağlayanlar, para transferine aracılık edenler ve reklamını yapanlar, bu yasa dışı faaliyetin organize bir şekilde yürütülmesini sağlayan, suçun asli veya fer'i failleri konumundadır. Bu kişiler, suçu bir sistem olarak kuran ve bundan menfaat sağlayanlardır. Bu nedenle eylemleri daha ağır bir haksızlık içeriği taşır ve 'suç' olarak nitelendirilerek hapis ve adli para cezasıyla yaptırıma bağlanmıştır. 2) **Bahis Oynayanın Konumu:** Bahis oynayan kişi ise, bu organize yapının bir parçası değil, 'tüketicisi' veya 'kullanıcısı' konumundadır. Eylemi, genellikle kişisel bir zaaf veya oyun arzusundan kaynaklanır. Toplumsal tehlikeliliği, suçu organize edenlere göre çok daha düşüktür. 3) **Orantılılık ve Ultima Ratio İlkeleri:** Ceza hukuku, en son çare (ultima ratio) olarak başvurulması gereken bir alandır. Kanun koyucu, bahis oynama eyleminin yarattığı haksızlığın, hapis cezası gibi ağır bir yaptırımı gerektirecek boyutta olmadığını, idari para cezası gibi daha hafif bir yaptırımla (kabahat) karşılanmasının 'orantılılık' ilkesine daha uygun olacağını değerlendirmiştir. Bu, kumar oynama fiilinin de TCK'da suç olarak değil, Kabahatler Kanunu'nda idari yaptırıma tabi bir fiil olarak düzenlenmesiyle paralellik gösterir. Kısacası, kanun koyucu, suçun organizatörleri ile son kullanıcısı arasında bir ayrım yaparak, ceza sorumluluğunu kişilerin eylemlerinin haksızlık içeriği ve tehlikeliliğiyle orantılı bir şekilde dağıtmayı amaçlamıştır.