Ceza yargılamasında, savunma makamının delil toplama taleplerinin, CMK m. 206/2-c uyarınca 'sadece davayı uzatmak maksadıyla yapılmışsa' reddedilebileceği düzenlenmiştir. Bir talebin bu maksatla yapıldığını tespit ederken mahkeme hangi objektif kriterleri kullanmalıdır? Bu gerekçenin keyfi kullanılmasını önleyen denetim mekanizması nedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #80700

Mahkemenin, bir talebin 'sadece davayı uzatmak maksadıyla' yapıldığını tespit ederken kullanması gereken objektif kriterler şunlardır: 1) Talebin Zamanlaması: Yargılamanın sonuna gelinmişken, daha önce ileri sürülme imkanı olan bir talebin gecikmeli olarak yapılması. 2) Talebin Niteliği: İspatlanmak istenen olgunun zaten başka kesin delillerle sabit olması veya ispatlanmak istenen olgunun davanın esasıyla hiçbir ilgisinin bulunmaması. 3) Tekrarlama: Daha önce reddedilmiş ve yeni bir durum olmaksızın aynı delil talebinin defalarca yinelenmesi. 4) Mantıksızlık: Talebin, hayatın olağan akışına veya mantık kurallarına açıkça aykırı olması. Bu gerekçenin keyfi kullanılmasını önleyen denetim mekanizması, kanun yolu (istinaf ve temyiz) denetimidir. Mahkeme, bu gerekçeyle bir talebi reddederken, kararında hangi somut verilerden hareketle bu sonuca ulaştığını, yani talebin davayı uzatma dışında hiçbir amaca hizmet etmediğini 'ilgili ve yeterli' bir gerekçeyle açıklamak zorundadır. Üst mahkeme, bu gerekçenin somut olaya uygun, makul ve yasal olup olmadığını denetler. Yetersiz gerekçe, bozma sebebi olabilir.