Avukat hakkında soruşturma ve kovuşturma izni hangi fiiller yönünden verilmişse, yargılama bu fiillerin dışına çıkabilir mi? Mahkemenin fiille bağlılığı ve hukuki nitelendirme serbestisi bu özel usulde nasıl işler?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #80150

Hayır, yargılama izne konu fiillerin dışına çıkamaz. Avukatlık Kanunu'na göre verilen soruşturma izni ve ardından verilen son soruşturma (kovuşturma) izni, yargılamanın çerçevesini belirler. Soruşturma sadece izin verilen fiillerle ilgili yürütülebilir ve kovuşturma da sadece son soruşturma izninde belirtilen fiil veya fiillerle sınırlı olarak yapılabilir. Bu, 'fiille bağlılık' ilkesinin bir sonucudur. Ancak mahkeme, CMK m.225/2 uyarınca 'hukuki nitelendirmede serbesttir'. Yani mahkeme, son soruşturma kararında belirtilen fiilin hukuki vasfını değiştirebilir. Örneğin, son soruşturma izni 'görevi kötüye kullanma' suçuna konu bir fiil için verilmişse, mahkeme yargılama sonucunda aynı fiilin aslında 'dolandırıcılık' suçunu oluşturduğuna karar verebilir. Fakat, izin verilmeyen tamamen farklı bir fiilden dolayı mahkumiyet hükmü kuramaz. Bu serbestlik, son soruşturma izninde gösterilen fiillerin ötesine geçemez.