Ankara 1. İdare Mahkemesi'nin DKAB dersinden muafiyet talebinin reddi işlemini iptal eden kararının Danıştay 8. Dairesi tarafından 'müfredatta yapılan değişiklik sonucunda ülkemizde çoğulculuk anlayışı içerisinde, nesnel ve rasyonel bir şekilde din kültürü ve ahlak bilgisi öğretiminin verildiği' gerekçesiyle bozulmasını, AYM'nin 2014/15345 sayılı kararındaki müfredat analiziyle karşılaştırarak kritik ediniz.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #79265

Danıştay 8. Dairesi'nin bozma kararındaki gerekçesi, DKAB dersinin yeni müfredatla birlikte Anayasa'nın gerektirdiği nesnel, çoğulcu ve rasyonel bir 'din kültürü ve ahlak öğretimi' haline geldiği varsayımına dayanmaktadır. Danıştay, bu tespitle dersin zorunlu olmasının anayasal sınırlar içinde kaldığı sonucuna varmıştır. Ancak, Anayasa Mahkemesi'nin 2014/15345 başvuru numaralı kararında yaptığı detaylı müfredat analizi, Danıştay'ın bu varsayımının aksini ortaya koymuştur. AYM, aynı dönemde (2011-2012 sonrası) uygulanan müfredatı incelemiş ve 'ders programlarının baskın bir şekilde... İslam’ın, Türk Milleti’nin çoğunluğu tarafından uygulanan ve yorumlanan şekline ilişkin bilgilere odaklandığı, yalnızca İslam dinine ait ibadetlerin öğretildiği, müfredatın öğretimin ötesine geçerek eğitim içeriğine sahip olduğu' sonucuna ulaşmıştır. AYM'nin bu tespiti, dersin 'din kültürü öğretimi' sınırlarını aşarak 'din eğitimi' seviyesine ulaştığı anlamına gelmektedir. Dolayısıyla, AYM'nin somut ve detaylı müfredat analizine dayanan bulguları, Danıştay'ın daha soyut ve genel bir kabule dayanan 'nesnel ve rasyonel öğretim verildiği' yönündeki gerekçesiyle açıkça çelişmektedir. AYM'nin kararı, Danıştay'ın değerlendirmesinin aksine, müfredatın Anayasa m. 24/4'ün son cümlesi kapsamında isteğe bağlı olması gereken bir içeriğe sahip olduğunu ve bu nedenle muafiyet gibi alternatiflerin sunulmamasının hak ihlali olduğunu göstermektedir. Bu durum, anayasal denetim ile idari yargı denetimi arasındaki bakış açısı farkını ve anayasal hakların korunmasında bireysel başvurunun önemini ortaya koymaktadır.