Bir sendikaya üyeliğin engellenmesi (TCK m. 118/1) halinde suçun mağduru birey iken, AİHM'nin Danilenkou/Rusya kararına göre, bu tür bireysel eylemler karşısında devletin pozitif yükümlülüğü nedir ve bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi hangi hakkın ihlaline yol açabilir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #78306

AİHM'nin Danilenkou/Rusya (B. No: 67336/01) kararına göre, devletin pozitif yükümlülüğü, sendika üyeliğine dayalı ayrımcılığa karşı **açık ve etkili bir adli koruma sağlamaktır**. Kararda, Rus makamlarının, sendika üyeliği nedeniyle işten çıkarma gibi ayrımcı eylemlere karşı açılan hukuk davalarını, 'ayrımcılığın ancak bir ceza yargılamasında kanıtlanabileceği' gibi gerekçelerle reddetmesi, etkili bir koruma sunmadığı için eleştirilmiştir. AİHM'e göre, sadece ceza yoluna güvenmek yeterli değildir, çünkü bu yolun sübjektif sorumluluk (kastın ispatı) gibi ağır ispat külfetleri vardır. Devlet, hukuk yolları aracılığıyla, sendika üyelerinin ayrımcılığa uğrama korkusu yaşamadan haklarını kullanabilmelerini temin etmelidir. Bu pozitif yükümlülüğün yerine getirilmemesi, yani etkili adli koruma sağlanmaması, bireylerin sendikaya üye olma cesaretini kırabileceği ve sendikanın varlığını tehdit edebileceği için, AİHS m. 11'de güvence altına alınan **örgütlenme özgürlüğünün (sendika hakkının) ihlaline** yol açar.