Basit yargılama usulünde, tarafların dilekçeleriyle birlikte tüm delillerini sunma zorunluluğu (HMK m. 318), mahkemenin re'sen delil toplama yetkisini ortadan kaldırır mı?

Hayır, ortadan kaldırmaz. Tarafların delillerini sunma yükümlülüğü, 'taraflarca getirilme ilkesi'nin (HMK m. 25) bir sonucudur. Ancak, hâkim davayı aydınlatma ödevi (HMK m. 31) kapsamında, tarafların belirttiği ancak getiremediği delilleri (örneğin resmi kurumlardan yazı isteme) toplayabilir. Ayrıca, kamu düzenini ilgilendiren davalarda (velayet, vesayet vb.) 're'sen araştırma ilkesi' geçerli olduğundan, hâkim tarafların bildirdiği delillerle bağlı kalmaksızın kendiliğinden delil toplayabilir. Tarafların yükümlülüğü ile hâkimin yetkisi farklı kavramlardır.