Yargıtay, bölge adliye mahkemesi ceza dairesinin duruşma açarak karar vermesi gerekirken, dosyayı bozarak ilk derece mahkemesine göndermesi şeklindeki kararını neden 'yok hükmünde' saymaktadır? Bu durumun sanığın hangi hakkını ihlal ettiğini belirtiniz.

Yargıtay (örn: 1. CD, 2021/3758 K.), bu tür bir kararı 'yok hükmünde' saymaktadır çünkü bölge adliye mahkemesinin (BAM) bu şekilde hareket etmesinin 'yasal dayanağı' bulunmamaktadır. CMK m. 280, BAM'ın hangi hallerde duruşma açmadan bozma kararı verebileceğini sınırlı olarak saymıştır. Bu sayılan haller dışında (özellikle CMK m. 289/1-g ve h gibi durumlarda), BAM'ın kendisinin duruşma açarak uyuşmazlığı esastan çözmesi ve yeniden bir hüküm kurması gerekir. BAM'ın bu görevini yerine getirmeyip, bir temyiz mercii gibi hareket ederek dosyayı ilk derece mahkemesine geri göndermesi, kanunun kendisine yüklediği görevi yapmaması anlamına gelir. Bu durum, sanığın en temel haklarından biri olan 'kanun yollarına başvuru hakkını' ve buna bağlı olarak adil/dürüst yargılanma hakkını (İHAS Ek 7. Protokol m. 2) ihlal eder. Çünkü BAM'ın bu hatalı usulü, ilk derece mahkemesinin vereceği yeni kararın (genellikle 5 yılın altında kalarak) temyiz yolunu kapatmasına ve sanığın dosyasının Yargıtay denetiminden geçmesini engellemesine neden olmaktadır. Bu, kanunu dolanmak suretiyle sanığın temyiz hakkının kısıtlanmasıdır.